|
Phân tích hư hỏng chi
tiết thiết bị công nghiệp (Failure Analysis) là bộ môn khoa học có nền tảng từ
lâu đời trên thế giới, nhằm phục vụ và tư vấn cho công nghiệp để giảm thiểu hư
hỏng, nâng cao chất lượng sản phẩm và hiệu quả kinh tế. Tuy nhiên, ở Việt Nam,
Phân tích hư hỏng vật liệu là một lĩnh vực còn khá mới mẻ, dưới đây là một số
khái niệm liên quan đến lĩnh vực này:
Thế nào là hư hỏng?
• Chi tiết thiết bị được xem là bị hư
hỏng khi không còn khả năng hoạt động tin cậy và an toàn theo các chức năng
được thiết kế.
• Sự hư hỏng không nhất thiết là gẫy
hay sự cố trầm trọng. Nhiều hư hỏng liên quan tới sự suy giảm tính năng làm
việc của chi tiết mà bằng mắt thường không thấy được, đó là sự suy giảm về cơ
tính, sự thay đổi tổ chức tế vi vật liệu, vi nứt, khuyết tật bên trong chi tiết
v.v…
Nguyên nhân gây hư hỏng có thể là:
• Lỗi vật liệu (thành phần/cấu trúc
vật liệu không đạt theo yêu cầu/tiêu chuẩn, sử dụng vật liệu không đúng chủng
loại)
• Lỗi thiết kế chế tạo, lắp ráp
(proifile, góc, mối nối…)
• Lỗi trong quá trình chế tạo (chế độ
xử lý nhiệt, qui trình gia công thô, tinh chưa hợp lý...)
• Không tuân thủ quy trình vận hành
(ví dụ, hoạt động quá tải), bảo dưỡng, kiểm tra…
• Tác động của môi trường làm việc đến
chi tiết thiết bị (ví dụ môi trường gây ăn mòn, nhiệt độ cao…)
Tuy nhiên, phần lớn các hư hỏng không
chỉ gây ra bởi một nguyên nhân riêng rẽ mà thường là kết hợp của một vài nguyên
nhân nói trên.
Mục đích của công tác
Phân tích hư hỏng chi tiết thiết bị công nghiệp
* Tìm nguyên nhân gây hư hỏng chi tiết
thiết bị, tư vấn giải pháp khắc phục, ngăn ngừa hoặc giảm thiểu tối đa hư hỏng
lặp lại trong các chu kỳ vận hành tiếp theo.
* Không chỉ phân tích/ đánh giá các
chi tiết đã hỏng mà còn hoàn thiện và nâng cao chất lượng sản phẩm ngay trong
quá trình sản xuất, nhằm loại bỏ các sản phẩm sai hỏng.
* Đảm bảo an toàn sản xuất, giảm thiểu
tai nạn và nâng cao hiệu quả kinh tế
Trung tâm Đánh giá hư hỏng vật liệu
(COMFA) là đơn vị đầu tiên ở Việt Nam được xây dựng để thực hiện công tác Phân
tích hư hỏng với sự hỗ trợ của Dự án kỹ
thuật từ CHLB Đức.
|